TAALUNIE SCRIPTIEPRIJS 2006
De Taalunie Scriptieprijs is ingesteld door de Nederlandse Taalunie. Elk jaar reikt de Taalunie deze prijs uit aan de beste afstudeerscriptie/thesis over een onderwerp in de neerlandistiek. Met de Scriptieprijs wil de Taalunie studenten in Nederland en Vlaanderen stimuleren om te excelleren met een in het Nederlands geschreven wetenschappelijke studie op het terrein van de Nederlandse taal- of letterkunde.
Het ene jaar staan taalkundescripties centraal, het andere jaar letterkundescripties.
De prijs van 2006 gaat naar een letterkundescriptie. De universiteiten in Nederland en Vlaanderen werden verzocht een eigen jury samen te stellen en de beste letterkundescriptie van hun universiteit in te dienen voor de interuniversitaire Scriptieprijs. Uiteindelijk kreeg de overkoepelende Nederlands-Vlaamse jury van de Taalunie acht scripties te beoordelen.
Eigenlijk hebben we dus al acht winnaars. De scripties van acht studenten werden door hun eigen universiteit in een eerder stadium uitverkoren. In alfabetische volgorde op naam van de studenten zijn dit:
* Judith Brouwer (Universiteit van Amsterdam)
Indien ik het niet gesien hadde ik soude het niet konnen gelooven. Het reisboek van Johannes Lieshoud
* Roberto Dagnino (Rijksuniversiteit Groningen)
De Tropen als ziekte: Henri van Boovens Tropenwee (1904)
* Nina Geerdink (Universiteit Utrecht)
Ik heb my allang tot dubbeldicht gestelt. Self-fashioning in de gelegenheidsgedichten van Jan Vos (1610/11-1667)
* Katherina Lindekens (Vrije Universiteit Brussel)
Klanken uit een ander wereld elders. Muziek in het werk van Jeroen Brouwers
* Valerie Rousseau (Katholieke Universiteit Leuven)
De mythe en het monster. Een analyse van de mythische elementen in de Monstertrilogie van Tom Lanoye
* Baukje Stamm (Vrije Universiteit Amsterdam)
Er is altijd iets wat ontsnapt. Over het drempelbesef van K. Schippers
* Sanne de Vries (Universiteit Leiden)Dese groten scat en sel men niet versinnen. De handschriftelijke overlevering van de gebeden bij de Gregoriusmis
* Cindy Windey (Universiteit Gent)
Sebastianarchie. Sint-Sebastiaan in het werk van Gerard Reve, Peter Verhelst en Stefan Hertmans
Op 30 november 2006 heeft de jury van de interuniversitaire Taalunie Scriptieprijs zich over deze acht scripties gebogen.
De jury bestond uit Jacqueline Bel (Vrije Universiteit Amsterdam), Marita Mathijsen-Verkooijen (Universiteit van Amsterdam, voorzitter), René van Stipriaan (DBNL), Yves T.Sjoen (Universiteit Gent, secretaris) en Frank Willaert (Universiteit Antwerpen).
De jury van de Taalunie Scriptieprijs was onder de indruk van het algemene niveau van de ingediende scripties. De kwaliteit was hoog en het merendeel van de scripties was goed geschreven en daardoor aangenaam om te lezen. Een enkele scriptie is, zonder veel extra werk, zondermeer publicabel. Vooral op editiegebied stelt de jury met veel genoegen vast dat er degelijke werkstukken zijn afgeleverd die hopelijk hun weg vinden naar een groter publiek.
Uiteraard is er ook een kritische noot. Hoewel er voldoende scripties op het gebied van historische letterkunde ingediend zijn, ontbreekt hier soms een theoretische diepgang. Moderne theorie kan uitstekend gerelateerd worden aan historische benaderingen en dat ziet de jury minder terug. Daardoor krijgen sommige scripties een wat vrijblijvender karakter dan ze verdienen.
Waar de jury bijzonder over te spreken was, is de geslaagde koppeling in veel scripties met een onderwerp uit de moderne tijd, tussen een gedegen theoretische basis en een praktische toepassing. De jury stelt vast dat hiermee een trend wordt doorgezet waarbij het louter theoretische wordt verlaten. De jury stelt eveneens vast dat het postmodernisme zich stevig verankerd heeft in het huidige onderzoek. Teksten staan centraal en studenten geven hieraan nieuwe betekenissen vanuit hun eigen belevingswereld. De hernieuwde aandacht voor de literatuur als zodanig, juicht de jury toe. Een kanttekening is echter op z.n plaats. De context dreigt wel eens uit het oog verloren te worden. Immers, literaire thematiek moet ook voldoende historisch en cultureel gesitueerd worden.
De jury wil graag apart vermelden dat één van de genomineerde scripties is geschreven door een student afkomstig uit Italië. De jury vindt het prijzenswaardig dat iemand voor wie het Nederlands niet de moedertaal is, er in slaagt mee te dingen naar een dergelijke prijs en dus de intra-universitaire prijs in Groningen wint. Dit zegt natuurlijk ook iets over de kwaliteit van het universitaire onderwijs Nederlands in het buitenland; studenten daar kunnen zich op het hoogste niveau meten met mede-neerlandici uit de Lage Landen.
Bij de bespreking van de scripties bleek het water tussen de juryleden over bepaalde scripties erg diep: sommige scripties slaagden erin de meningen danig te verdelen. Over de winnaar was de jury het echter unaniem eens.
De jury was erg onder de indruk van de eruditie en grote belezenheid die uit de scriptie bleek. Zonder op enig moment pretentieus te worden, slaagt de auteur erin de theorie op een zinnige manier in stelling te brengen bij het lezen van teksten. De jury is dan ook erg te spreken over de geslaagde combinatie van het theoretische kader en de toepassing. Zowel literaire geschiedschrijving, theorievorming als analyse vindt de jury evenwichtig terug in deze scriptie, hetgeen leidt tot verrassende diepgang.
De auteur is op momenten niet zuinig met jargon, maar de scriptie blijft toch boeiend om te lezen. Daarenboven vond de jury deze scriptie vindingrijk en biedt ze een aantal vernieuwende manieren om cliché-beelden te bekijken. De intelligente en originele blik op bekend materiaal oogstte grote waardering.
De jury besliste dan ook eensgezind de Taalunie Scriptieprijs 2006 toe te kennen aan Cindy Windey (Universiteit Gent) voor haar scriptie Sebastianarchie. Sint-Sebastiaan in het werk van Gerard Reve, Peter Verhelst en Stefan Hertmans.
Wegwijzer – Colofon – Contact – Vrijwaring – Opmerkingen en reacties
